Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından yayımlanan 11 Ekim tarihli son değerlendirme raporu, gelişmekte olan ülkelerin karşı karşıya kaldığı devasa mali baskıyı gözler önüne serdi. Temmuz ayındaki ateşkesin bozulmasıyla Orta Doğu’daki çatışmaların yeniden tırmanması, küresel enerji fiyatlarını hızla yukarı tırmandırdı.
Küresel faiz oranlarının son on yılların en yüksek seviyelerine çıkmasıyla hükümetlerin hareket alanı daralırken, 130 ülkede krizin başlangıcından bu yana kaydedilen fiyat artışları dikkat çekti:
Benzin fiyatları: Ortalama yüzde 26 arttı.
Dizel fiyatları: Ortalama yüzde 38 yükseldi.
Genel Eğilim: Haziran-Eylül döneminde ülkelerin üçte ikisinde fiyat artış hızı daha da ivme kazandı.
130 MİLYON KİŞİ YOKSULLUK RİSKİYLE YÜZ YÜZE
UNDP, artan enerji ve gıda maliyetlerinin hanehalklarına doğrudan ve tamamen yansıması durumunda küresel yoksulluk seviyelerinde felaket tablosu yaşanabileceğini vurguladı.
UNDP OLASI YOKSULLUK ETKİ SİMÜLASYONU
Günlük 6,85 dolar altı : 130 milyon ekstra insan
Günlük 3,65 dolar altı : 121 milyon ekstra insan
Günlük 2,15 dolar altı : 66 milyon ekstra insan (aşırı yoksulluk)
(Not: Raporlanan bu veriler gerçekleşmiş yoksulluk rakamlarını değil, fiyat şokunun yansıtılması durumunda oluşabilecek olası risk senaryolarını ifade ediyor).
FOSİL YAKIT SÜBVANSİYONLARI 1 TRİLYON DOLARI AŞACAK
Hükümetler, fiyat artışlarının tüketiciler üzerindeki yıkıcı etkisini hafifletmek amacıyla kamu kaynaklarını seferber etmeye devam ediyor. UNDP verilerine göre, dünya genelinde doğrudan fosil yakıt sübvansiyonlarının maliyeti bu yıl 1 trilyon doları aşabilir. Ancak yükselen dış borç ödemeleri ve sıkı para politikaları, özellikle gelişmekte olan ülkelerin hazinelerini zorluyor.
ANKET SONUÇLARI: “EN KÖTÜSÜ HENÜZ GELMEDİ”
UNDP’nin bünyesindeki 26 ülke ofisinde yaptığı ankete katılan yetkililerin tamamı, krizin en ağır insani ve ekonomik sonuçlarının henüz görülmediği görüşünde birleşti. 10 ülke ofisinin ise tarım ve enerji faturasını daha da ağırlaştırabilecek güçlü bir El nino doğa olayına karşı hazırlık yaptığı kaydedildi.
